അറബിക്കടലിന്റെ ഉപ്പുകാറ്റും മിഠായിത്തെരുവിന്റെ മധുരവും ഒരുമിച്ച് ശ്വസിക്കുന്ന നഗരമാണ് കോഴിക്കോട്. വ്യാപാരത്തിന്റെ ചലനവും സാഹിത്യത്തിന്റെ സൗരഭ്യവും സംഗീതത്തിന്റെ ഈണവും മനുഷ്യസ്നേഹത്തിന്റെ ചൂടും ഒരേ ഹൃദയത്തിൽ സൂക്ഷിച്ച നഗരം. എസ്. കെ. പൊറ്റെക്കാടിന്റെ യാത്രകൾക്കും, വൈക്കം മുഹമ്മദ് ബഷീറിന്റെ മനുഷ്യർക്കും, എം. ടി. വാസുദേവൻ നായരുടെ നിശ്ശബ്ദ കഥാപാത്രങ്ങൾക്കും സ്വന്തം മണ്ണിന്റെ സ്പന്ദനം നൽകിയ നഗരം!
എന്നാൽ ആ നഗരത്തിന്റെ ചരിത്രത്തിൽ നിശ്ശബ്ദമായ ഒരേടിൽ, ആരും എഴുതാതെ കാലം തന്നെ കൊത്തിവെച്ച മറ്റൊരു മനോഹരമായ അധ്യായമുണ്ട് — അമ്പത് വർഷത്തിലേറെയായി ജാതിയുടെയും മതത്തിന്റെയും സമ്പത്തിന്റെയും സ്ഥാനമാനങ്ങളുടെയും എല്ലാ അതിരുകളും മറികടന്ന് ഒരൊറ്റ കുടുംബം പോലെ, ഒരേ മനസ്സോടെ ജീവിച്ച 20 സുഹൃത്തുക്കളുടെ കഥ.
1975-ൽ സ്കൂൾ ബെഞ്ചുകളിൽ ഒരുമിച്ച് ഇരുന്ന കുറച്ച് കുട്ടികൾക്ക് അന്ന് അറിയില്ലായിരുന്നു, അവർ ആരംഭിക്കുന്നത് കാലത്തെ തന്നെ തോൽപ്പിക്കുന്ന ഒരു അപൂർവ സൗഹൃദത്തിന്റെ വിജയകഥയായിരിക്കും എന്ന്.
സ്കൂൾ കഴിഞ്ഞിട്ടും അവർ പിരിഞ്ഞില്ല. കോഴിക്കോടിന്റെ സ്വന്തം മിഠായിത്തെരുവിലെ സായാഹ്നങ്ങൾ അവരെ വീണ്ടും വീണ്ടും ഒന്നിപ്പിച്ചു. തിരക്കേറിയ നഗരത്തിന്റെ ശബ്ദങ്ങൾക്കിടയിൽ അവർക്ക് മാത്രമായൊരു ലോകമുണ്ടായിരുന്നു. ചിരികളും സ്വപ്നങ്ങളും പ്രതീക്ഷകളും പങ്കുവെച്ച് ദിവസങ്ങൾ വർഷങ്ങളായി മാറി.
പിന്നീട് കോളേജ് ജീവിതം വന്നു. കലാപരിപാടികളും യുവത്വത്തിന്റെ ആവേശവും ആ ബന്ധത്തെ കൂടുതൽ ആഴത്തിലാക്കി. പഠനം കഴിഞ്ഞപ്പോൾ ചിലർ ഒരുമിച്ച് ബിസിനസ് തുടങ്ങി. അപ്പോൾ സൗഹൃദം വിശ്വാസമായി മാറി.

ജീവിതം ഓരോരുത്തരെയും വ്യത്യസ്ത തൊഴിൽമേഖലകളിലേക്കും വഴികളിലേക്കും കൊണ്ടുപോയെങ്കിലും, മനസ്സുകൾ ഒരിക്കലും അകന്നില്ല. ഓരോരുത്തരും ജീവിതത്തിൽ കണ്ടുമുട്ടിയ നല്ല മനുഷ്യരെ ഈ കൂട്ടായ്മയിലേക്ക് ചേർത്തു. അങ്ങനെ ചെറിയൊരു സൗഹൃദം ഇരുപതുപേരുടെ വലിയൊരു കുടുംബമായി വളർന്നു. ഇന്ന് ആ ഇരുപതിൽ, ഓർമ്മകൾ ബാക്കിയാക്കി രണ്ട് കസേരകൾ ഒഴിഞ്ഞു.
കാലം മുന്നോട്ടുപോയപ്പോൾ ഓരോരുത്തരുടെയും ജീവിതത്തിലേക്ക് ജീവിതപങ്കാളികൾ കടന്നുവന്നു. എന്നാൽ ഈ സൗഹൃദം അവിടെ അവസാനിച്ചില്ല; പുതിയ ഹൃദയങ്ങളിലേക്കും പടർന്നു. ഭാര്യമാരും പരസ്പരം ആത്മബന്ധം പങ്കിടുന്ന സുഹൃത്തുക്കളായി. അങ്ങനെ ഇരുപത് സുഹൃത്തുക്കളുടെ കഥ, ഇരുപത് കുടുംബങ്ങളുടെ കഥയായി വളർന്നു.
വീടുകൾ ഉയർന്നു. തൊഴിലുകൾ മാറി. ചിലർ സമൂഹത്തിൽ ശ്രദ്ധേയരായി. ചിലർ ലളിതജീവിതം തിരഞ്ഞെടുത്തു. എന്നാൽ ഈ കൂട്ടത്തിൽ ആരും വലുതായില്ല, ആരും ചെറുതുമായില്ല. ഒരാളുടെ നേട്ടം എല്ലാവരുടെയും സന്തോഷമായിരുന്നു. ഒരാളുടെ പ്രയാസം എല്ലാവരുടെയും ഉത്തരവാദിത്തവും.
ഒരു വീട്ടിലെ വിവാഹം എല്ലാവരുടെയും ആഘോഷമായി. ഒരു കുഞ്ഞിന്റെ ജനനം എല്ലാവരുടെയും സന്തോഷമായി. വിജയങ്ങൾ അഭിമാനമായി; പരാജയങ്ങൾ വേദനയായി.
ഈ സൗഹൃദത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ വിജയം, അത് ഒരു തലമുറയിൽ അവസാനിച്ചില്ല എന്നതാണ്. സ്കൂൾ കുട്ടികളായിരുന്നവർ കുടുംബനാഥന്മാരായി. മരുമക്കളും കൊച്ചുമക്കളും അതിനെ ജീവിതത്തിന്റെ സ്വാഭാവിക ഭാഗമായി സ്വീകരിച്ചു. വേരുകൾ നട്ടത് ഒരു തലമുറയാണെങ്കിൽ, ഇന്ന് അതിന്റെ തണൽ അനുഭവിക്കുന്നത് പല തലമുറകളാണ്.
വിശ്വാസങ്ങൾ വ്യത്യസ്തമായിരുന്നെങ്കിലും ഹൃദയമിടിപ്പുകൾ ഒരേ താളത്തിലായിരുന്നു. ഓണവും വിഷുവും ഈദും ന്യൂ ഇയറും അവർക്ക് ആഘോഷങ്ങളുടെ പേരുകൾ മാത്രമായിരുന്നു; പരസ്പരം വീണ്ടും വീണ്ടും ചേർന്നുനിൽക്കാനുള്ള മനോഹരമായ കാരണങ്ങൾ.

യൗവനത്തിന്റെ ആവേശത്തിൽ കൈകോർത്തവർ! ജീവിതത്തിന്റെ തിരക്കുകളിലൂടെ പരസ്പരം നഷ്ടപ്പെടാതെ നടന്നവർ! ശരീരങ്ങളെ മാത്രമാണ് കാലം സ്പർശിച്ചത്; മനസ്സുകളെ അല്ല.
സാംസ്കാരിക നഗരമായ കോഴിക്കോട് അനേകം കലാകാരന്മാരെയും എഴുത്തുകാരെയും ലോകത്തിന് സമ്മാനിച്ചിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ മനുഷ്യബന്ധങ്ങൾക്കും കലയുടെ അതേ സൗന്ദര്യമുണ്ടെന്ന് തെളിയിച്ച ഈ സൗഹൃദത്തെയും ആ നഗരം അഭിമാനത്തോടെ ഓർക്കേണ്ടതുണ്ട്.
അഞ്ച് പതിറ്റാണ്ട് പിന്നിട്ടിട്ടും പരസ്പരം ജീവിതത്തിന്റെ ഭാഗമായി തുടരുന്ന ഈ ബന്ധം ഒരു കൂട്ടം മനുഷ്യരുടെ ഓർമ്മകൾ മാത്രമല്ല; കോഴിക്കോടിന്റെ സാമൂഹികചരിത്രത്തിലെ എഴുതപ്പെടാത്ത ഒരു മനോഹരമായ അധ്യായം കൂടിയാണ്.
കോഴിക്കോടിന്റെ ആത്മാവിൽ പച്ചപിടിച്ചുനിൽക്കുന്ന, കാലം തോൽപ്പിക്കാത്ത ഒരു സൗഹൃദവൃക്ഷത്തിന്റെ കഥയാണ് ഇത്.
കാലം മാറട്ടെ, തലമുറകൾ മാറട്ടെ… മനുഷ്യരെ മനുഷ്യരാക്കി നിർത്തുന്ന സൗഹൃദങ്ങൾ ഒരിക്കലും വാടാതിരിക്കട്ടെ.
അത്തരം എല്ലാ ഹൃദയങ്ങൾക്കും സ്നേഹപൂർവ്വം —




സുന്ദരമായ ലേഖനം✍️ ആഴത്തിൽ താഴ്ന്നിറങ്ങിയ സൗഹൃദത്തിൻ്റെ വേരുകൾ ചരിത്രത്തിൻ്റെ ഭാഗമാകട്ടെ😊👌👌
Thank you dear. ഇത് ഞങ്ങളുടെ friendship ആണ്. ഇപ്പോഴും തുടരുന്നു.❤️💐🥳🎉
സൗഹൃദ ദിനാശംസകൾ 😍
Thank you and same to you dear ❤️💐🌹🥳🎉🥰
അവിശ്വസനീയം…ഈ
സൗഹൃദം..
ഇത് ഞങ്ങൾ 20 കുടുംബങ്ങളുടെ സൗഹൃദ കഥയാണ്. ഇപ്പോഴും അതേ സ്നേഹത്തോടെ തുടരുന്നു.
Thank you sir… Happy friendship day ❤️🥰💐🥳🎉
സൂപ്പർബ്