ഇന്നലെ വൈകുന്നേരം ഒരു സുഹൃത്തിനെ ഫോണിൽ വിളിച്ചു. ഒരു
അത്യാവശ്യ കാര്യം പറയാനായിരുന്നു. പക്ഷേ, ഓരോ വാക്കിലും ഇടിച്ചുകയറി ഒരു ശബ്ദം — ഉച്ചഭാഷിണിയുടെ ഉഗ്രശബ്ദം. “അളിയാ,” അവൻ പറഞ്ഞു, “ഇവിടെ ഇലക്ഷൻ ചൂടിൻ്റെ അവസാന ദിവസത്തെ ആഘോഷമാ…”
ആ ഒറ്റ വാക്യം എൻ്റെ ഉള്ളിൽ ഒരു ദീർഘ മൗനം ഉണർത്തി.
ഞാൻ ഒരു പ്രവാസിയാണ്. വർഷങ്ങളായി ന്യൂസിലൻഡിലും ഓസ്ട്രേലിയയിലും ജീവിക്കുന്നു. ഭൂമിയുടെ ഇരുധ്രുവങ്ങൾ വരെ സഞ്ചരിച്ചിട്ടുണ്ട് — അന്റാർട്ടിക്കയുടെ മഞ്ഞുമലകൾ മുതൽ ഫോക്ക്ലൻഡ് ദ്വീപുകളിലെ ഏകാന്ത കാറ്റ് വരെ, ആഫ്രിക്കയുടെ ചുട്ടുപൊള്ളുന്ന മണൽ വരെ. ആ യാത്രകൾ പഠിപ്പിച്ചത് ഒരു ലളിതസത്യമാണ് ഒരു ജനതയുടെ നാഗരികത അളക്കണമെങ്കിൽ തെരഞ്ഞെടുപ്പ് നടക്കുന്ന ദിവസം നോക്കിയാൽ മതി.
ഒരു ഫ്ലക്സ് ബോർഡിൻ്റെ ആയുസ്സ്, ഒരു ഭൂമിയുടെ മരണവും
കേരളത്തിൽ ഇലക്ഷൻ അടുക്കുമ്പോൾ ആദ്യം മലിനമാകുന്നത്
പ്രകൃതിയാണ്
ഒരൊറ്റ രാത്രി കൊണ്ട് റോഡരികുകൾ കൈകൾ നീട്ടി അനുഗ്രഹിക്കുന്ന മുഖങ്ങളുടെ ഒരു വൻ പ്രദർശനശാലയായി മാറും.
ആ ഫ്ലക്സ് ബോർഡുകൾക്ക് ആയുസ്സ് കുറവാണ്. അവ കീറിത്തൂങ്ങും, ഇലക്ഷൻ കഴിഞ്ഞ് ആദ്യ മഴ വരുമ്പോഴേക്കും ആ മുഖങ്ങൾ
ഓടകളിൽ ഒഴുകും.
പക്ഷേ, ആ PVC പ്ലാസ്റ്റിക് ഭൂമിയിൽ ഇട്ടുപോകുന്ന വിഷം നൂറ്റാണ്ടുകൾ നീളും. ഒരൊറ്റ ഇലക്ഷനിൽ കേരളത്തിൽ ഉപേക്ഷിക്കപ്പെടുന്ന PVC ബാനറുകളും ഫ്ലക്സ് ബോർഡുകളും ആയിരക്കണക്കിന് ടൺ വരും. അവ വഴിയോരങ്ങളിൽ, പുഴക്കരകളിൽ, ഓടകളിൽ — വർഷങ്ങളോളം, ദശകങ്ങളോളം — അഴുകാതെ, ഇല്ലാതാകാതെ, ഭൂമിയുടെ ശ്വാസനാളം ഞെരുക്കിക്കൊണ്ട് കിടക്കും.
ഒരു ഫ്ലക്സ് ബോർഡ് മണ്ണിൽ പൂർണമായി അഴുകാൻ അഞ്ഞൂറ് വർഷം വേണം. ഒരു നേതാവിൻ്റെ ഓർമ ജനങ്ങൾ ഇരുപത് വർഷം കൊണ്ട് മറക്കും. ആ ബോർഡ് ഭൂമി ഇനിയും ദഹിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കും.
ഇതൊരു ആഘോഷമല്ല. ഇതൊരു ദുരന്തമാണ്.
മരങ്ങൾ മരിക്കുന്നു, പോസ്റ്ററുകൾ ജനിക്കുന്നു
ഒരൊറ്റ A4 പേപ്പർ ഉണ്ടാക്കാൻ ഒരു മരത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 8,333 ഷീറ്റ് ലഭിക്കും. ഒരു ഇലക്ഷൻ പ്രചാരണകാലത്ത് കേരളത്തിൽ പ്രിൻ്റ് ചെയ്യപ്പെടുന്ന ലഘുലേഖകൾ, ഹാൻഡ്ബില്ലുകൾ, പോസ്റ്ററുകൾ — ഇവ കോടിക്കണക്കിന് ഷീറ്റ് വരും. ചുരുക്കത്തിൽ, ഒരൊറ്റ ഇലക്ഷൻ — ആയിരക്കണക്കിന് മരങ്ങളുടെ ജീവൻ.
ആ മരങ്ങൾ ഒരുകാലത്ത് ആരുടെയോ ഗ്രാമത്തിൽ തണൽ വിരിച്ചിരുന്നവയാകാം. ഒരു കിളി കൂടുകൂട്ടിയ ശിഖരം ഉണ്ടായിരുന്നവ. ഒരു കർഷകൻ്റെ ഓർമകൾ ഉറങ്ങിക്കിടക്കുന്ന ചില്ലകൾ. അവ കടലാസ്സായി, ഒരു നേതാവിൻ്റെ ചിരിക്കുന്ന ഫോട്ടോ അച്ചടിക്കപ്പെട്ടു, ഒരു ദിവസം ചുവരിൽ ഒട്ടിക്കപ്പെട്ടു, അടുത്ത മഴ വരുമ്പോൾ ഓടയിൽ ഒഴുകി, ഭൂമി ഇനിയൊരിക്കലും തിരിച്ചെടുക്കാത്ത ചപ്പായി.
ഒരു മരം ജനിക്കാൻ ഇരുപത് വർഷം. ഒരു ഹാൻഡ്ബിൽ ആകാൻ ഒരു നിമിഷം. ഉപേക്ഷിക്കപ്പെടാൻ ഒരു ദിവസം.
ഈ കണക്ക് ആരെങ്കിലും ഒന്ന് ചിന്തിച്ചിട്ടുണ്ടോ?
കൊടിക്കൂറകൾ, ആ ഒഴുക്കിൻ്റെ പിറകിൽ..
ഇലക്ഷൻ കഴിഞ്ഞ് ഒരാഴ്ച കഴിഞ്ഞ് ഒരു ഗ്രാമത്തിലൂടെ നടക്കൂ. അവിടെ, വഴിയോരത്ത്, ചാൽക്കരകളിൽ, കാടിൻ്റെ അരികിൽ — ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ട കൊടിക്കൂറകൾ. ചുവന്നതും പച്ചയും മഞ്ഞയും — ഒരിക്കൽ ഒരു “ആദർശ”ത്തിൻ്റെ നിറം, ഇന്ന് മണ്ണിൽ ചവിട്ടിക്കിടക്കുന്ന നിറംമങ്ങിയ പ്ലാസ്റ്റിക്. ആ നൂൽക്കെട്ടുകൾ മഴക്കാലത്ത് പുഴയിൽ ചേരും, പുഴ കടലിൽ ചേരും, കടൽ ആ നൂലുകൾ ഒരു കടൽജീവിയുടെ ഉദരത്തിൽ ഉറക്കും.
ഒരു ആമ ആ പ്ലാസ്റ്റിക് ഭക്ഷണം എന്നു കരുതി വിഴുങ്ങും. ഒരു കടൽ പക്ഷി ആ നൂൽ കുഞ്ഞിന് ഭക്ഷണം കൊണ്ടുകൊടുക്കും. ഒരു ഡോൾഫിൻ ആ കൊടിക്കൂറകളുടെ ആഘോഷം അറിയാതെ, ആ ആഘോഷത്തിൻ്റെ ബലിയാടായി കടലടിയിൽ ഒടുങ്ങും.
ഒരു ജനാധിപത്യ ആഘോഷം
സാദാ മനുഷ്യർക്ക്
പ്രകൃതിക്ക് വരും തലമുറയ്ക്ക് ഒരു കടൽജീവിക്ക് ശ്വാസം മുട്ടിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, ആ ആഘോഷം ആർക്കു വേണ്ടിയാണ്?
ഉച്ചഭാഷിണി — ഒരു ജനതയുടെ ഉറക്ക കൊലയാളി
ഉച്ചഭാഷിണി ആർക്കും ബോദ്ധ്യം ചെയ്തു കൊടുക്കാൻ ഒരു ആശയം ഉണ്ടാകില്ല. ഉള്ളത് ഒച്ചയും ബഹളവും മാത്രം.
ആശുപത്രികളിൽ, വേദന കടിച്ചമർത്തി കിടക്കുന്ന രോഗികൾ ആ ഒച്ച കേൾക്കുന്നു. ഒരൊറ്റ ശ്വാസം ശാന്തമായി എടുക്കണം എന്ന് ആഗ്രഹിക്കുന്ന ഒരു ക്യാൻസർ രോഗി,
മരണ വീടുകൾ
തൊട്ടടുത്ത് ഉച്ചഭാഷിണി ഒരു നേതാവിൻ്റെ
ജല്പനങ്ങൾ ഘോഷിക്കുന്ന കാഴ്ച — ഇതൊരു ജനാധിപത്യ ഭൂമിയിൽ സ്വീകാര്യമാണോ? പരീക്ഷ ഭയത്തോടെ പഠിക്കുന്ന ഒരു കുട്ടി, ആ ബഹളത്തിൽ വാക്കുകൾ നഷ്ടപ്പെടുത്തുന്നു. ഒരു ദിവസത്തെ ഉറക്കം ഭൂമിയിൽ ഒരു ഔഷധത്തേക്കാൾ വലിയ ആശ്വാസമായ ഒരു വൃദ്ധ, ആ ഒച്ചയിൽ ഞെട്ടി ഉണരുന്നു.
ശബ്ദമലിനീകരണം ഒരു ശരീരത്തെ ക്ഷയിപ്പിക്കുന്നു. ഉയർന്ന ഡെസിബൽ ശബ്ദം രക്തസമ്മർദ്ദം കൂട്ടും, ഉറക്കം കെടുത്തും, ഹൃദയഗതി ക്രമംതെറ്റിക്കും. ഇതൊരു ശാസ്ത്രസത്യമാണ്. ആ “ജനസേവകൻ” ഉച്ചഭാഷിണിയിൽ ജനത്തെ സ്നേഹിക്കുന്ന കഥ പറഞ്ഞുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ, ആ ജനം ആ ശബ്ദത്തിൽ ആരോഗ്യം ക്ഷയിക്കുന്നു.
ഇതിൻ്റെ പേർ ജനസേവനമോ?
ആരുടെ പണം, ആരുടെ ഉത്സവം?
ഒരു ചോദ്യം, നേരിട്ടും നിർഭയമായും ചോദിക്കട്ടെ — ഈ കോടിക്കണക്കിനു രൂപ എവിടെ നിന്ന് വരുന്നു?
ഒരു ഉദ്യോഗസ്ഥൻ്റെ ഔദ്യോഗിക ശമ്പളം കൊണ്ട് ഈ ആഘോഷം സാധ്യമല്ല. ഈ പണത്തിൻ്റെ ഉറവിടം ചോദ്യം ചെയ്യപ്പെടാതെ പോകുന്നിടത്ത് ജനാധിപത്യം ഒരു ശൂന്യ ഗർജ്ജനം മാത്രമായി ചുരുങ്ങുന്നു. ആ ഒരൊറ്റ ഇലക്ഷൻ ക്യാമ്പെയ്നിൽ ചെലവഴിക്കുന്ന കോടികൾ കൊണ്ട് ഒരു ഗ്രാമത്തിലെ കുടിവെള്ള പ്രശ്നം പരിഹരിക്കാം, ഒരു ആദിവാസി കോളനിയിൽ വൈദ്യുതി കൊണ്ടുചെല്ലാം, ദരിദ്രരായ നൂറുകണക്കിന് കുട്ടികൾക്ക് ഒരു വർഷം സ്കൂൾ ഫീ നൽകാം. ആ ഫ്ലക്സ് ബോർഡുകളുടെ വിലകൊണ്ട് ആ ബോർഡ് ഉണ്ടാക്കാൻ ബലിയർപ്പിക്കപ്പെട്ട മരങ്ങൾക്ക് പകരം ഒരു ചെറുകാട് നട്ടുവളർത്താം.
ഏതാണ് ഒരു നേതാവിൻ്റെ യഥാർഥ ശക്തി? ഉച്ചഭാഷിണിയിലെ ഒച്ചയോ, ഒരു കർഷകൻ്റെ കണ്ണിൽ വിരിയുന്ന നന്ദിയുടെ നനവോ?
ഇലക്ഷൻ
സ്ഥിരീകരിക്കുമ്പോൾ തന്നെ
വോട്ടർമാർ തീരുമാനിച്ചിട്ടുണ്ട്
ആർക്ക് വോട്ട് ചെയ്യണം എന്ന് ആ ചിന്തകളെ ഒരിക്കലും
ഇത്തരം പ്രചരണത്തിലൂടെ മനസ്സ് മാറ്റാൻ കഴിയുകയില്ല .
ഒരേ ഭൂഗോളം, രണ്ടു ലോകങ്ങൾ
ഓസ്ട്രേലിയയിൽ, ന്യൂസിലൻഡിൽ ഒരു ഇലക്ഷൻ വരുമ്പോൾ ആദ്യം അനുഭവിക്കുന്നത് ഒരു നിശ്ശബ്ദതയാണ്.
ഒരു ദിവസം, വീട്ടിൻ്റെ തപാൽ പെട്ടിയിൽ ഒരു കവർ വരും. ഔദ്യോഗിക ബാലറ്റ് പേപ്പർ, ഓരോ സ്ഥാനാർഥിയുടെ നയങ്ങൾ സംക്ഷിപ്തമായി അടങ്ങിയ ഒരു ചെറുലഘുലേഖ. ജനം അത് വായിക്കും, ചിന്തിക്കും, സൗകര്യമുള്ള ഒരു ദിവസം പോളിംഗ് ബൂത്തിൽ ചെന്ന് ഒരു ടിക്ക് ഇടും. അത്രമാത്രം.
ഇലക്ഷൻ നടക്കുന്ന ദിവസം ആ രാജ്യം അസ്വസ്ഥമാകുന്നില്ല. കുട്ടികൾ സ്കൂളിൽ പോകും. ആശുപത്രികൾ ശാന്തമായി പ്രവർത്തിക്കും.
പ്രായമായ രോഗികൾക്കും ആരോഗ്യമില്ലാത്തവരെയും
അവരുടെ വോട്ടുകൾ രേഖപ്പെടുത്താൻ അവർ എവിടെയാണ് അവിടേക്ക്
ഇലക്ഷന്റെ ഉത്തരവാദപ്പെട്ട ഉദ്യോഗസ്ഥരെത്തി അവരെ വോട്ട് ചെയ്യാൻ സഹായിക്കുന്നു.
തെരുവുകൾ ഒരിക്കലും ഒരു യുദ്ധക്കളം ആകുന്നില്ല. ഇലക്ഷൻ ഒരു ഒഴുക്കിൻ്റെ ഭാഗമായി, ജനജീവിതം ഒരു നിമിഷം പോലും ഞെട്ടിക്കാതെ, ശ്വാസം പോലെ, നടക്കും. ആ ഇലക്ഷൻ കഴിഞ്ഞ് ഒരാഴ്ച കഴിഞ്ഞ് ഒരു ഗ്രാമത്തിൻ്റെ വഴിയിലൂടെ നടന്നാൽ — ഒരൊറ്റ കൊടിക്കൂറ കാണില്ല. ഒരൊറ്റ ഫ്ലക്സ് ബോർഡ് ഇല്ല. ഒരൊറ്റ കടലാസ്സ് ചീന്ത് ഇല്ല. ആ ഭൂമിക്ക് ഇലക്ഷൻ കഴിഞ്ഞ് ഒരു വ്രണം ഇല്ല.
ഇതാണ് പക്വതയുള്ള ജനാധിപത്യം. ഇതാണ് ഭൂമിയെ സ്നേഹിക്കുന്ന ഭരണം.
ജനാധിപത്യം ഒരു ചടങ്ങ് മാത്രമോ?
ടോൾസ്റ്റോയ് ഒരിക്കൽ എഴുതി: ഒരു ഗവൺമെൻ്റ് ജനങ്ങൾക്കു വേണ്ടി നിലകൊള്ളുന്നു എന്ന് പറഞ്ഞാൽ, ആ ജനങ്ങളുടെ ദൈനംദിന ജീവിതം ആ ഗവൺമെൻ്റിൻ്റെ ഏറ്റവും വലിയ ന്യായീകരണമാണ്. ആ ജീവിതം ശബ്ദമലിനീകരണത്തിൽ ഞെരുങ്ങുന്നുവെങ്കിൽ, ആ ഭൂമി പ്ലാസ്റ്റിക്കിൽ ശ്വാസം മുട്ടുന്നുവെങ്കിൽ, ആ ന്യായീകരണം എവിടെ?
ജനാധിപത്യം ഒരു ആഘോഷമാണ്, ശരിതന്നെ. പക്ഷേ, ഓരോ ആഘോഷത്തിനും ഒരു സൗന്ദര്യശാസ്ത്രം ഉണ്ടാകണം. ഒരു ദേശത്തിൻ്റെ ആഘോഷം ആ ദേശത്തിൻ്റെ ആത്മാവ് പ്രകടിപ്പിക്കണം. ആ ആത്മാവ് ബഹളത്തിൻ്റേതല്ല, വിനയത്തിൻ്റേതാകണം; ആർഭാടത്തിൻ്റേതല്ല, ഉത്തരവാദിത്തത്തിൻ്റേതാകണം
ഒരു ദേശത്തിൻ്റെ ഭാവി കെട്ടിപ്പടുക്കേണ്ടവർ ആ ഭൂമിയുടെ ഇന്ന് നശിപ്പിക്കുന്നത് ഒരു ഭ്രാന്തൻ വൈരുദ്ധ്യമല്ലേ?
“കാലം മാറണം, ചിന്ത മാറണം”
ഒരുപക്ഷേ, ആരെങ്കിലും ചോദിക്കും — “പ്രചാരണം തന്നെ ഒഴിവാക്കണോ?” ഇല്ല. പ്രചാരണം ജനാധിപത്യത്തിൻ്റെ ഭാഗമാണ്. പക്ഷേ, ആ പ്രചാരണം ആശയങ്ങളുടേതായിരിക്കണം, ആർഭാടത്തിൻ്റേതല്ല. ഒരു നേതാവ് ഒരു വോട്ടർക്കരികിൽ ചെന്ന്, “ഞാൻ ഇതാണ് ചെയ്തത്, ഇതാണ് ചെയ്യാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നത്” എന്ന് നേർക്കുനേർ പറഞ്ഞാൽ — അതിൽ ഉറക്കം കൊടുക്കേണ്ട ഉച്ചഭാഷിണി ഇല്ല, കടൽ മലിനമാക്കേണ്ട PVC ഇല്ല, ആകാശം മറക്കേണ്ട ഫ്ലക്സ് ഇല്ല, ഒരു മരവും ബലിയർപ്പിക്കേണ്ടതില്ല.
ഞാൻ ഈ കുറിപ്പ് എഴുതുന്നത് ആരെയും കുറ്റപ്പെടുത്താനല്ല. ഞാൻ ഈ കുറിപ്പ് എഴുതുന്നത് ഒരു ഗൃഹാതുരത്വത്തിൻ്റെ നൊമ്പരത്തിൽ നിന്നാണ്.
ആ ഫോണിൽ, ഉച്ചഭാഷിണിയുടെ ഒച്ചക്കിടയിൽ, എൻ്റെ സുഹൃത്തിൻ്റെ ശബ്ദം ഞെരുങ്ങുന്നത് കേട്ടപ്പോൾ, ഞാൻ ഓർത്തത് ഒരൊറ്റ ചോദ്യം മാത്രം — ഈ ഭൂമിയിൽ ഒരു ശ്വാസം ശാന്തമായി എടുക്കാനുള്ള അവകാശം ഒരു വോട്ടർക്ക് ഇല്ലേ?
ജനാധിപത്യം ജനങ്ങൾക്കുള്ളതാണ്. ജനങ്ങളെ ഉപദ്രവിക്കാനുള്ളതല്ല. ഈ ഭൂമി നമ്മുടേതാണ്, ചൂഷണം ചെയ്യാനല്ല — അടുത്ത തലമുറയ്ക്ക് ഏൽപ്പിക്കാനാണ്.
കാലം മാറണം. ചിന്ത മാറണം. ഒപ്പം, ഈ ഭൂമി ശ്വസിക്കട്ടെ.
ബഹുമാനാദരങ്ങളോടെ
ചിന്തനീയം