ചരിത്രം എന്നത് കേവലം തീയതികളുടെയും സംഭവങ്ങളുടെയും ഒരു ശവപ്പറമ്പല്ല. അത് ഹോർഹെ ലൂയിസ് ബോർഹസിന്റെ ‘ദ ഗാർഡൻ ഓഫ് ഫോർക്കിംഗ് പാത്ത്സ്’ എന്ന കഥയിലെപ്പോലെ, അനന്തമായ സാധ്യതകളുള്ള ഒരു ലാബിരിന്താണ്. ആയിഷ(റ)യുടെ വിവാഹത്തെക്കുറിച്ചുള്ള വിവാദങ്ങൾ മലയാളിയുടെ സൈബർ ഇടങ്ങളിൽ ഇരമ്പിയാർക്കുന്നത് കാണുമ്പോൾ എനിക്ക് ഓർമ്മവരുന്നത് ഫ്രെഡറിക് നീച്ചയുടെ വാക്കുകളാണ്: “ചരിത്രത്തെ വസ്തുനിഷ്ഠമായി കാണാൻ കഴിയാത്തവൻ, അതിനെ തനിക്കനുകൂലമായ ഒരു കെട്ടുകഥയാക്കി മാറ്റുന്നു.”
ഇന്നത്തെ ‘പ്രസന്റ്യിസ്റ്റ്’ വായനക്കാർക്ക് ചരിത്രം ഒരു വിചാരണാ വേദി മാത്രമാണ്. പതിനാലാം നൂറ്റാണ്ടിലെ അറേബ്യൻ മരുഭൂമിയിലെ സാമൂഹിക-രാഷ്ട്രീയ വ്യവഹാരങ്ങളെ, ഇന്നത്തെ പാശ്ചാത്യ-ലിബറൽ കണ്ണടയിലൂടെ അളക്കാൻ മുതിരുന്നവർക്ക് നഷ്ടപ്പെടുന്നത് ആ കാലത്തിന്റെ ആത്മാവാണ്. അറേബ്യൻ ഗോത്രവ്യവസ്ഥയിൽ ‘നികാഹ്’ എന്നത് കേവലം ഒരു വ്യക്തിപരമായ ഉടമ്പടിയായിരുന്നില്ല; അത് ക്ലോഡ് ലെവി-സ്ട്രോസ് തന്റെ നരവംശശാസ്ത്ര പഠനങ്ങളിൽ വിവരിക്കുന്നതുപോലെ, വംശാവലികളെയും സഖ്യങ്ങളെയും തമ്മിൽ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഒരു ‘സ്ട്രക്ചറൽ’ സംവിധാനമായിരുന്നു. അബൂബക്കർ(റ)യുമായുള്ള ആ ബന്ധം ഒരു രാഷ്ട്രീയ സഖ്യത്തിന്റെ പൂർണ്ണതയായിരുന്നു.
കാണ്ഡലവിയുടെ ചരിത്രപരമായ കൃത്യതയാർന്ന കാലഗണന (Chronology) പലരും സൗകര്യപൂർവ്വം മറക്കുന്നു. ഹിജ്റയുടെയും ബദറിന്റെയും വർഷങ്ങൾ വെച്ച് കണക്കുകൂട്ടുമ്പോൾ ആയിഷ(റ)യുടെ വിവാഹപ്രായം പതിനേഴിനും പത്തൊൻപതിനും ഇടയിലാണെന്ന് ആർക്കും മനസ്സിലാക്കാം. പക്ഷേ, വായനക്കാരേ, ഓർക്കുക; ചരിത്രം എന്നത് അക്കങ്ങളുടെ കളിയല്ല, മറിച്ച് മനുഷ്യാവസ്ഥയുടെ (Human Condition) ഒരു തുറന്ന പുസ്തകമാണ്. കടുവയെ പേടിച്ച് പുലിയെ കെട്ടിപ്പിടിക്കുന്നതുപോലെയാണ് ഓറിയന്റലിസ്റ്റുകൾ പാശ്ചാത്യ അജണ്ടകൾക്ക് വേണ്ടി ചരിത്രത്തെ വക്രീകരിക്കുന്നത്. ഇവരോട് എനിക്ക് പറയാനുള്ളത് എഡ്വേർഡ് സെയ്ദിന്റെ ‘ഓറിയന്റലിസം’ ഒന്നു മറിച്ചുനോക്കൂ എന്നാണ്. നിങ്ങൾ വിമർശിക്കുന്ന ആ ചരിത്രത്തിന്റെ സന്ദർഭത്തെ മനസ്സിലാക്കാൻ പോലും നിങ്ങൾ ശ്രമിക്കുന്നില്ല.
ഇവിടെയാണ് ഇസ്ലാമിക നിയമശാസ്ത്രത്തിലെ ‘ഉർഫ്’ (Urf) എന്ന തത്വത്തിന്റെ പ്രസക്തി. അതൊരു നിയമമല്ല, അതൊരു ദാർശനികമായ പരിണാമമാണ്. ഹെഗലിന്റെ ചരിത്രവികാസ സിദ്ധാന്തം പോലെ, ഓരോ കാലഘട്ടത്തിന്റെയും ആവശ്യകതകൾക്കനുസരിച്ച് അത് പരിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെടുന്നു. മാറ്റം എന്നത് പ്രകൃതിനിയമമാണ്. മധ്യകാല യൂറോപ്പിലെ കാനൻ നിയമങ്ങളും, മനുസ്മൃതിയിലെ ബാല്യവിവാഹ സങ്കല്പങ്ങളും പരിശോധിക്കുമ്പോൾ, ഇതൊരു ആഗോള മാനദണ്ഡമായിരുന്നു എന്ന് ബോധ്യപ്പെടും. ഇതൊന്നും അക്കാലത്തെ ധാർമ്മികതയുടെ തെറ്റുകളായിരുന്നില്ല, മറിച്ച് അതിജീവനത്തിനുള്ള മാർഗ്ഗമായിരുന്നു.
മലയാളത്തിലെ വായനയുടെ അവസ്ഥയോ? ഇന്ന് നമ്മുടെ എഴുത്തുകാർക്ക് വേണ്ടത് വെറും വിപ്ലവകരമായ മുദ്രാവാക്യങ്ങളാണ്. എം. മുകുന്ദന്റെ ‘ദില്ലി’യിലെയോ, ഒ.വി. വിജയന്റെ ‘ഖസാക്കിലെ’ രവിയുടെയോ ഉള്ളിലെ ശൂന്യതയെ തൊട്ടറിയാൻ ആർക്കും സമയമില്ല. കാഫ്കയുടെ *’ദ ട്രയലി’*ലെ ജോസഫ് കെ.യെപ്പോലെ, തെറ്റെന്താണെന്ന് അറിയാതെ തന്നെ കുറ്റാരോപിതനാകുന്ന ഒരു ചരിത്രമാണ് ഇന്ന് ഇസ്ലാമിന് വന്നുചേർന്നിരിക്കുന്നത്. ദെറീദയുടെ ‘ഡീകൺസ്ട്രക്ഷൻ’ എന്ന രീതിയിൽ ഈ വിവാദങ്ങളെ പരിശോധിച്ചാൽ, ഇതിൽ ഒളിഞ്ഞിരിക്കുന്ന വിദ്വേഷത്തിന്റെ അദൃശ്യമായ ഘടനകൾ നമുക്ക് കാണാം.
സാർത്ര് പറഞ്ഞതുപോലെ, ‘അസ്തിത്വം സത്തയ്ക്ക് മുൻപിലാണ്’ (Existence precedes essence). പ്രവാചകന്റെ ജീവിതത്തിലെ ഓരോ ചലനവും ആ കാലഘട്ടത്തിന്റെ അസ്തിത്വപരമായ ആവശ്യകതകളിൽ നിന്ന് ഉണ്ടായതാണ്. അതിനെ ഇന്നത്തെ വായനക്കാരുടെ സത്തയിലേക്ക് ബലമായി പിടിച്ചുകയറ്റുന്നത് ബൗദ്ധികമായ അഹങ്കാരമാണ്. ജാങ്-പോൾ സാർത്ര് തന്റെ ‘ബീയിംഗ് ആൻഡ് നത്തിങ്നെസ്’ എന്ന കൃതിയിൽ സൂചിപ്പിച്ചതുപോലെ, വസ്തുനിഷ്ഠതയില്ലാത്ത വ്യാഖ്യാനം എപ്പോഴും ദുരന്തത്തിലാണ് കലാശിക്കുന്നത്. ചരിത്രത്തെ അതിന്റെ സന്ദർഭത്തിൽ നിന്ന് അടർത്തിമാറ്റുന്നത് മിഷേൽ ഫൂക്കോയുടെ ഭാഷയിൽ പറഞ്ഞാൽ ‘ഡിസ്കോഴ്സിനെ’ അട്ടിമറിക്കലാണ്. അത് ബൗദ്ധികമായ സത്യസന്ധതയില്ലായ്മയാണ്.
ആയിഷ(റ)യെക്കുറിച്ചുള്ള ഈ ചർച്ചകൾ അക്കാദമിക് സത്യസന്ധതയോടെ വേണം കൈകാര്യം ചെയ്യാൻ. മറിച്ച്, കള്ളത്തരം പ്രചരിപ്പിക്കുന്നവർ അറിയുക: ചരിത്രം നിങ്ങളെ വേട്ടയാടും. അത് വലിയൊരു ലാബിരിന്താണ്; അതിൽ വഴി തെറ്റിയാൽ പിന്നെ തിരിച്ചുവരവ് അസാധ്യം. സത്യം തേടിയുള്ള ഈ യാത്ര തുടരുക. അറിവിന്റെ ആഴക്കടലിൽ നിന്ന് പുതിയ മത്സ്യങ്ങൾ കിട്ടുമെന്ന പ്രതീക്ഷയോടെ. ബാക്കി വരാഴ്ചയിലെ പുസ്തകവിശേഷങ്ങളിലേക്ക്.
