സ്വന്തം സമാധാനം മറ്റുള്ളവർക്കായി ബലികൊടുക്കുന്ന മനുഷ്യരുടെ നിശ്ശബ്ദമായ ജീവിതം
മറ്റുള്ളവരുടെ ജീവിതത്തിൽ വെളിച്ചം പകരാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടയിൽ സ്വന്തം ഉള്ളിലെ വെളിച്ചം കെട്ടുപോകുന്നത് തിരിച്ചറിയാതെ പോകുന്നവരാണ് നമ്മിൽ പലരും. മറ്റുള്ളവരുടെ മുഖത്ത് ഒരു ചെറുപുഞ്ചിരി വിരിയിക്കാൻ സ്വന്തം സന്തോഷങ്ങൾപോലും മാറ്റിവെക്കുന്നവർ. ആരെയും വേദനിപ്പിക്കാതിരിക്കാൻ സ്വന്തം ഹൃദയത്തെ നിരന്തരം വേദനിപ്പിക്കുന്നവർ. എല്ലാവർക്കും പ്രിയപ്പെട്ടവരാകാനുള്ള തീവ്രമായ ആഗ്രഹത്തിനിടയിൽ, പതിയെ സ്വന്തം മനസ്സിൽനിന്നുതന്നെ അകന്നുപോകുന്ന മനുഷ്യർ.
ജീവിതത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ വൈരുധ്യങ്ങളിലൊന്ന് ഇതായിരിക്കാം. മറ്റുള്ളവർക്കുവേണ്ടി ഏറ്റവും കൂടുതൽ കരുതൽ സൂക്ഷിക്കുന്നവർ പലപ്പോഴും സ്വന്തം കാര്യത്തിൽ ഏറ്റവും വലിയ അവഗണന കാണിക്കുന്നു. മറ്റുള്ളവരുടെ സങ്കടങ്ങൾ കേൾക്കാൻ സദാ സന്നദ്ധരായിരിക്കുന്ന അവർക്ക് സ്വന്തം വേദനകൾ പങ്കുവെക്കാൻ ആരുമില്ലാതാകുന്നു. എല്ലാവരുടെയും ആവശ്യങ്ങൾക്കായി ഓടിയെത്തുന്ന അവരുടെ ആവശ്യങ്ങൾ മാത്രം പലപ്പോഴും ആരുടെയും ശ്രദ്ധയിൽപ്പെടാതെ പോകുന്നു.
മറ്റുള്ളവരെ സന്തോഷിപ്പിക്കാനുള്ള ആഗ്രഹം തീർച്ചയായും മനോഹരമായ ഒരു മാനുഷികഗുണമാണ്. എന്നാൽ, ആ ആഗ്രഹം സ്വന്തം സന്തോഷത്തെത്തന്നെ ഇല്ലാതാക്കുന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് വളരുമ്പോൾ അതൊരു വലിയ ആത്മസംഘർഷമായി മാറുന്നു. സ്നേഹത്തിന്റെയും കരുതലിന്റെയും പേരിൽ സ്വന്തം ഇഷ്ടങ്ങളെയും സ്വപ്നങ്ങളെയും നിരന്തരം ബലികൊടുക്കേണ്ടിവരുന്ന ജീവിതം എത്രത്തോളം മനോഹരമായിരിക്കും?
ചില മനുഷ്യർക്ക് മറ്റുള്ളവരോട് ‘ഇല്ല’ എന്നു പറയാൻ കഴിയില്ല. സ്വന്തം മനസ്സിന് ഒട്ടും താൽപര്യമില്ലാത്ത കാര്യങ്ങൾക്കുപോലും അവർ സമ്മതം മൂളും. സ്വന്തം സമയവും സൗകര്യങ്ങളും സന്തോഷങ്ങളും മറ്റുള്ളവർക്കായി മാറ്റിവെക്കും. ആരെങ്കിലും ചെറിയൊരു നീരസം പ്രകടിപ്പിച്ചാൽപ്പോലും അതിന്റെ കാരണം അന്വേഷിച്ച് അവർ അസ്വസ്ഥരാകും. മറ്റൊരാളുടെ മനസ്സിൽ തങ്ങളെക്കുറിച്ച് ഒരു തെറ്റായ ധാരണയുണ്ടാകുന്നത് പോലും അവർക്ക് സഹിക്കാനാവില്ല.
എന്നാൽ, ഈ നിരന്തരമായ വിട്ടുവീഴ്ചകൾക്കിടയിൽ സ്വന്തം മനസ്സ് അനുഭവിക്കുന്ന ക്ഷീണം ആരാണ് തിരിച്ചറിയുന്നത്? എല്ലാവരുടെയും പ്രതീക്ഷകൾക്കൊത്ത് ഉയരാനുള്ള ശ്രമത്തിൽ സ്വന്തം ആഗ്രഹങ്ങൾക്കുപോലും ഇടം നൽകാനാവാതെ പോകുന്ന അവസ്ഥ എത്രമാത്രം വേദനാജനകമാണ്! മറ്റുള്ളവരുടെ മനസ്സിൽ ഇടം നേടാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടയിൽ സ്വന്തം ഹൃദയത്തിൽനിന്നുതന്നെ പുറത്താക്കപ്പെടുന്ന ഒരു മനുഷ്യന്റെ ഏകാന്തത എത്ര ആഴമുള്ളതായിരിക്കും!
എല്ലാവരെയും സന്തോഷിപ്പിക്കാൻ ആർക്കും കഴിയില്ല എന്നതാണ് ജീവിതത്തിലെ ഏറ്റവും ലളിതവും എന്നാൽ പലപ്പോഴും തിരിച്ചറിയപ്പെടാതെ പോകുന്നതുമായ സത്യം. ഓരോ മനുഷ്യനും അവരുടേതായ കാഴ്ചപ്പാടുകളും ആഗ്രഹങ്ങളും പ്രതീക്ഷകളുമുണ്ട്. ഒരാളുടെ സന്തോഷത്തിനുവേണ്ടി ചെയ്യുന്ന കാര്യം മറ്റൊരാൾക്ക് അനിഷ്ടകരമായേക്കാം. ഒരാളുടെ പ്രതീക്ഷകൾ നിറവേറ്റുമ്പോൾ മറ്റൊരാളുടെ പ്രതീക്ഷകൾക്ക് വിരാമമിടേണ്ടിവന്നേക്കാം. എല്ലാവരുടെയും ഇഷ്ടങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് ജീവിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്ന ഒരാൾക്ക് ഒടുവിൽ സ്വന്തം വ്യക്തിത്വംപോലും നഷ്ടപ്പെട്ടേക്കാം.
എന്നിട്ടും, എന്തുകൊണ്ടാണ് ചിലർക്ക് സ്വന്തം ഇഷ്ടങ്ങൾക്കുവേണ്ടി നിലകൊള്ളാൻ കഴിയാത്തത്? ഒരുപക്ഷേ, മറ്റുള്ളവരുടെ സ്നേഹം നഷ്ടപ്പെടുമെന്ന ഭയമായിരിക്കാം അതിനു പിന്നിൽ. ആരെങ്കിലും പിണങ്ങുമോ, ആരെങ്കിലും തെറ്റിദ്ധരിക്കുമോ, ആരെങ്കിലും അകന്നുപോകുമോ എന്നിങ്ങനെയുള്ള ആശങ്കകൾ അവരുടെ തീരുമാനങ്ങളെ നിരന്തരം സ്വാധീനിക്കുന്നു. മറ്റുള്ളവരുടെ അംഗീകാരത്തെ സ്വന്തം ജീവിതത്തിന്റെ അളവുകോലായി സ്വീകരിക്കുന്നതോടെ അവരുടെ സന്തോഷത്തിന്റെ താക്കോൽ മറ്റുള്ളവരുടെ കൈകളിലാകുന്നു.
എന്നാൽ, നമ്മൾ നൽകുന്ന സ്നേഹത്തെ സ്നേഹിക്കുന്നവരും നമ്മളെത്തന്നെ സ്നേഹിക്കുന്നവരും തമ്മിൽ വലിയ വ്യത്യാസമുണ്ട്. നമ്മുടെ സാന്നിധ്യത്തെക്കാൾ നാം നൽകുന്ന സൗകര്യങ്ങൾക്ക് വിലകൽപ്പിക്കുന്ന ചില ബന്ധങ്ങളുണ്ട്. അവരുടെ ആവശ്യങ്ങൾക്കുവേണ്ടി എപ്പോഴും ഓടിയെത്തുന്നിടത്തോളം കാലം നാം പ്രിയപ്പെട്ടവരായിരിക്കും. എന്നാൽ, ഒരിക്കൽ സ്വന്തം ആവശ്യങ്ങൾക്കായി സമയം ചോദിക്കുമ്പോഴോ ഒരു കാര്യത്തോട് വിയോജിക്കുമ്പോഴോ ആ സ്നേഹത്തിന്റെ സ്വഭാവം മാറിയേക്കാം.
അത്തരം അനുഭവങ്ങൾ മനുഷ്യനെ വേദനിപ്പിക്കുമെങ്കിലും ജീവിതത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ചില വലിയ തിരിച്ചറിവുകളിലേക്ക് നയിക്കുന്നു. എല്ലാ ബന്ധങ്ങളും ഒരേ ആഴത്തിലുള്ളവയല്ലെന്നും എല്ലാ അടുപ്പങ്ങളും ആത്മാർഥമായിരിക്കണമെന്നില്ലെന്നും നാം മനസ്സിലാക്കുന്നു. ചിലർ നമ്മുടെ ജീവിതത്തിലേക്ക് കടന്നുവരുന്നത് ഒരു കാലയളവിലേക്കു മാത്രമായിരിക്കാം. ചിലർ നമ്മോടൊപ്പം നടക്കുന്നത് നമ്മുടെ ആവശ്യങ്ങൾ നിറവേറ്റപ്പെടുന്നതുവരെ മാത്രമായിരിക്കാം. ഈ തിരിച്ചറിവുകളെല്ലാം ജീവിതത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്.
എന്നാൽ, അതിന്റെ പേരിൽ സ്നേഹത്തിൽനിന്നും ബന്ധങ്ങളിൽനിന്നും പൂർണമായി പിൻവാങ്ങേണ്ടതില്ല. പകരം, സ്നേഹത്തിനും സ്വയം നഷ്ടപ്പെടുത്തുന്നതിനും ഇടയിലുള്ള അതിർവരമ്പ് തിരിച്ചറിയുകയാണ് വേണ്ടത്. മറ്റൊരാളെ സ്നേഹിക്കുമ്പോൾ സ്വന്തം അസ്തിത്വത്തെ ഇല്ലാതാക്കേണ്ടതില്ല. ഒരാളുടെ ജീവിതത്തിൽ ഇടം നേടാൻ സ്വന്തം ജീവിതത്തിൽനിന്ന് പുറത്തുപോകേണ്ടതുമില്ല. ആരോഗ്യകരമായ ഒരു ബന്ധത്തിൽ പരസ്പരമുള്ള സ്നേഹത്തിനൊപ്പം വ്യക്തിസ്വാതന്ത്ര്യത്തിനും സ്വന്തം ഇഷ്ടങ്ങൾക്കും മാനസികമായ വിശ്രമത്തിനും ഇടമുണ്ടായിരിക്കണം.
സ്വന്തം മനസ്സിന്റെ സമാധാനത്തിന് വിലകൽപ്പിക്കുന്നത് സ്വാർഥതയല്ല. ജീവിതത്തിൽ ചില കാര്യങ്ങളോട് വിയോജിക്കാനും ചില അഭ്യർഥനകൾ നിരസിക്കാനും ചില ബന്ധങ്ങളിൽ ആരോഗ്യകരമായ അകലം പാലിക്കാനും നമുക്ക് അവകാശമുണ്ട്. എല്ലാ തെറ്റിദ്ധാരണകളും തിരുത്താനും എല്ലാ ആരോപണങ്ങൾക്കും മറുപടി നൽകാനും എല്ലാവരെയും ബോധ്യപ്പെടുത്താനും നമുക്കാവില്ല. ചിലപ്പോൾ മൗനം പാലിക്കുന്നതാണ് ഏറ്റവും നല്ല മറുപടി. ചിലപ്പോൾ ഒരു പടി പിന്നോട്ടുവെക്കുന്നതാണ് സ്വന്തം മനസ്സിനെ സംരക്ഷിക്കാനുള്ള ഏക മാർഗം.
ജീവിതത്തിൽ നാം പലപ്പോഴും മറന്നുപോകുന്ന ഒരു കാര്യമുണ്ട്. നമ്മുടെ അഭാവത്തിൽ ലോകം നിലച്ചുപോകില്ല. നാം നിരന്തരം പരിഹരിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന പ്രശ്നങ്ങൾ മറ്റുള്ളവർ സ്വയം പരിഹരിക്കാൻ പഠിക്കും. നാം ഏറ്റെടുത്തിരുന്ന ഉത്തരവാദിത്വങ്ങൾ മറ്റാരെങ്കിലും ഏറ്റെടുക്കും. നാം എപ്പോഴും കൂടെയുണ്ടാകുമെന്ന് കരുതിയിരുന്നവർ പോലും നമ്മുടെ അഭാവവുമായി പൊരുത്തപ്പെടും. എന്നാൽ, മറ്റുള്ളവർക്കുവേണ്ടിയുള്ള ഈ ഓട്ടത്തിനിടയിൽ നമുക്ക് നഷ്ടമാകുന്ന ജീവിതം തിരിച്ചുപിടിക്കാൻ ചിലപ്പോൾ കഴിയണമെന്നില്ല.
കാലം കടന്നുപോകുമ്പോൾ പലരും തിരിച്ചറിയുന്നത്, തങ്ങൾ മറ്റുള്ളവർക്കുവേണ്ടി ജീവിച്ച ജീവിതത്തിൽ സ്വന്തം സന്തോഷങ്ങൾക്ക് എത്രമാത്രം കുറച്ച് ഇടം മാത്രമേ നൽകിയിട്ടുള്ളൂ എന്നായിരിക്കും. മനസ്സിനിഷ്ടപ്പെട്ട യാത്രകൾ മാറ്റിവെച്ചതും ഇഷ്ടപ്പെട്ട പുസ്തകങ്ങൾ വായിക്കാൻ സമയം കണ്ടെത്താതിരുന്നതും സ്വന്തം സ്വപ്നങ്ങളെ മറ്റുള്ളവരുടെ ആവശ്യങ്ങൾക്കുവേണ്ടി ഉപേക്ഷിച്ചതുമെല്ലാം അപ്പോൾ ഓർമകളിലേക്ക് കടന്നുവരും. നഷ്ടപ്പെട്ട അവസരങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ആ തിരിച്ചറിവ് ചിലപ്പോൾ വലിയൊരു വേദനയായി മാറും.
ജീവിതം എന്നത് മറ്റുള്ളവരുടെ പ്രതീക്ഷകൾ നിറവേറ്റാനുള്ള ഒരു ദീർഘയാത്ര മാത്രമല്ല. നമുക്കും ചില സ്വപ്നങ്ങളുണ്ട്, ആഗ്രഹങ്ങളുണ്ട്, സന്തോഷങ്ങളുണ്ട്. മറ്റുള്ളവരുടെ കണ്ണീരൊപ്പുമ്പോൾ സ്വന്തം കണ്ണീരിനെ അവഗണിക്കരുത്. അവരുടെ ജീവിതത്തിൽ വെളിച്ചം പകരുമ്പോൾ സ്വന്തം ഉള്ളിലെ വെളിച്ചവും കാത്തുസൂക്ഷിക്കണം. എല്ലാവർക്കും തണലാകാൻ ശ്രമിക്കുമ്പോൾ സ്വന്തം വേരുകൾ ഉണങ്ങിപ്പോകുന്നില്ലെന്ന് ഉറപ്പുവരുത്തണം.
മറ്റുള്ളവരെ സന്തോഷിപ്പിക്കാനുള്ള ശ്രമം നമ്മുടെ ജീവിതത്തിന്റെ സൗന്ദര്യമാണ്. എന്നാൽ, ആ ശ്രമത്തിനിടയിൽ സ്വന്തം സമാധാനം നഷ്ടപ്പെടുന്നുവെങ്കിൽ എവിടെയോ നമുക്ക് പിഴച്ചിട്ടുണ്ട്. സ്നേഹിക്കാനും കരുതാനും വിട്ടുവീഴ്ച ചെയ്യാനും നമുക്ക് കഴിയണം. അതോടൊപ്പം, സ്വന്തം മനസ്സിന്റെ ശബ്ദം കേൾക്കാനും അതിന്റെ ആവശ്യങ്ങളെ മാനിക്കാനും നാം പഠിക്കണം. മറ്റുള്ളവരുടെ സന്തോഷത്തിന് വിലകൽപ്പിക്കുന്നതുപോലെ സ്വന്തം സന്തോഷത്തിനും വിലകൽപ്പിക്കണം.
ഒരുപക്ഷേ, ജീവിതത്തിൽ നാം പഠിക്കേണ്ട ഏറ്റവും വലിയ പാഠങ്ങളിലൊന്ന് ഇതായിരിക്കാം: എല്ലാവർക്കും പ്രിയപ്പെട്ടവരാകാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനേക്കാൾ പ്രധാനമാണ് സ്വന്തം മനസ്സിന് അന്യനാകാതിരിക്കുക എന്നത്. എല്ലാവരും നമ്മെ മനസ്സിലാക്കണമെന്നില്ല. എല്ലാവരും നമ്മെ അംഗീകരിക്കണമെന്നുമില്ല. എന്നാൽ, സ്വന്തം മനസ്സിനോട് നമുക്ക് നീതി പുലർത്താൻ കഴിയണം.
ഒടുവിൽ, ജീവിതത്തിന്റെ സായാഹ്നത്തിൽ തിരിഞ്ഞുനോക്കുമ്പോൾ മറ്റുള്ളവരെ സന്തോഷിപ്പിക്കാൻ നാം നടത്തിയ ശ്രമങ്ങൾക്കൊപ്പം സ്വന്തം ജീവിതത്തിൽ നാം കണ്ടെത്തിയ സന്തോഷങ്ങളും ഓർത്തെടുക്കാൻ കഴിയണം. മറ്റുള്ളവർക്കുവേണ്ടി ജീവിച്ചതിന്റെ സംതൃപ്തിയോടൊപ്പം സ്വന്തം ജീവിതം ജീവിച്ചതിന്റെ ആനന്ദവും നമുക്കുണ്ടാകണം.
കാരണം, ഈ ഭൂമിയിൽ നമുക്ക് ലഭിച്ചിരിക്കുന്ന ജീവിതം മറ്റുള്ളവരെ സന്തോഷിപ്പിക്കാൻ മാത്രമുള്ളതല്ല. മറ്റുള്ളവരെ സ്നേഹിക്കുന്നതുപോലെ നമ്മെത്തന്നെയും സ്നേഹിക്കാനുള്ള ഒരവസരം കൂടിയാണത്. എല്ലാവരുടെയും മനസ്സിൽ ഇടം നേടാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടയിൽ സ്വന്തം ഹൃദയത്തിൽ നമുക്കായി ഒരിടം ബാക്കിവെക്കാൻ മറന്നുപോകരുത്.
ലോകം മുഴുവൻ നമ്മെ സ്നേഹിച്ചാലും സ്വന്തം മനസ്സിൽ നമുക്ക് സമാധാനമില്ലെങ്കിൽ ആ സ്നേഹത്തിന് എന്ത് അർഥമാണുള്ളത്? എല്ലാവരുടെയും സന്തോഷത്തിനുവേണ്ടി ജീവിക്കുമ്പോഴും സ്വന്തം സന്തോഷത്തിനുവേണ്ടി അൽപ്പം സമയം മാറ്റിവെക്കാൻ കഴിയുമ്പോഴാണ് ജീവിതം യഥാർഥത്തിൽ നമ്മുടേതായി മാറുന്നത്.
