നാം മറച്ചുവയ്ക്കുന്നത് മുഖമാണോ, യാഥാർത്ഥ്യമാണോ?
കണ്ണാടി കാണിച്ച സത്യത്തിൽ നിന്ന് ഫിൽട്ടർ സൃഷ്ടിച്ച സൗന്ദര്യത്തിലേക്കുള്ള മനുഷ്യന്റെ യാത്ര
“മനുഷ്യൻ കണ്ണാടി കണ്ടുപിടിച്ചു; പിന്നെ കണ്ണാടി കാണിച്ച സത്യം അത്ര സുഖകരമല്ലെന്ന് തോന്നിയപ്പോൾ ഫിൽട്ടറുകൾ കണ്ടുപിടിച്ചു.”
നമ്മുടെ കാലത്തെ മനുഷ്യനെ ഇത്ര ലളിതമായും കൃത്യമായും അടയാളപ്പെടുത്തുന്ന മറ്റൊരു വാക്യം കണ്ടെത്താൻ പ്രയാസമാണ്. സ്വന്തം പ്രതിബിംബം കാണാനാണ് മനുഷ്യൻ കണ്ണാടി കണ്ടുപിടിച്ചത്. എന്നാൽ കാലം മുന്നോട്ടുപോയപ്പോൾ, കണ്ണാടി കാണിച്ച യാഥാർത്ഥ്യത്തെക്കാൾ തനിക്ക് ഇഷ്ടമുള്ള ഒരു രൂപം കാണാനാണ് മനുഷ്യൻ കൂടുതൽ താൽപര്യം കാണിച്ചത്. അങ്ങനെ കണ്ണാടിയുടെ സത്യസന്ധതയ്ക്കു മുകളിൽ ഫിൽട്ടറുകളുടെ സൗകര്യം വിജയിച്ചു.
കണ്ണാടിക്ക് ഒരു പ്രത്യേക സ്വഭാവമുണ്ട്—അത് കള്ളം പറയില്ല. മുഖത്ത് കാലം വരച്ച ചുളിവുകൾ അത് മറച്ചുവയ്ക്കില്ല. കണ്ണുകൾക്കു ചുറ്റുമുള്ള ക്ഷീണം മായ്ച്ചുകളയില്ല. മുടിയിഴകളിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട വെള്ളിവരകളെ ചെറുപ്പത്തിന്റെ കറുപ്പിലേക്ക് മാറ്റുകയുമില്ല. ജീവിതം നമ്മളിൽ പതിപ്പിച്ച അടയാളങ്ങളെല്ലാം അതേപടി തിരിച്ചുനൽകും.
ഒരുപക്ഷേ അതുകൊണ്ടുതന്നെയാണ് കണ്ണാടിയെക്കാൾ ഫിൽട്ടറുകൾ നമുക്ക് പ്രിയപ്പെട്ടതാകുന്നത്.
ഫിൽട്ടറുകൾക്ക് നമ്മളെ നാം ആഗ്രഹിക്കുന്ന രീതിയിൽ അവതരിപ്പിക്കാൻ കഴിയും. മുഖത്തെ പാടുകൾ മായ്ച്ചുകളയാം. ചുളിവുകൾ മറയ്ക്കാം. നിറം മാറ്റാം. മുഖത്തിന്റെ ആകൃതി പോലും തിരുത്താം. ഒരു നിമിഷം കൊണ്ട് യഥാർത്ഥ മുഖത്തേക്കാൾ നമുക്ക് ഇഷ്ടപ്പെടാവുന്ന മറ്റൊരു മുഖം സൃഷ്ടിക്കാം.
ഒരു ചിത്രത്തെ മനോഹരമാക്കാൻ സാങ്കേതികവിദ്യ ഉപയോഗിക്കുന്നതിൽ തെറ്റില്ല. എന്നാൽ ചോദ്യം അതിനപ്പുറത്താണ്.
ഫിൽട്ടറില്ലാതെ സ്വന്തം മുഖത്തെ നോക്കാൻ നമുക്ക് കഴിയുന്നുണ്ടോ?
അതിലും പ്രധാനമായി—
ഫിൽട്ടറില്ലാത്ത സ്വന്തം ജീവിതത്തെ അംഗീകരിക്കാൻ നമുക്ക് കഴിയുന്നുണ്ടോ?
ഇന്നത്തെ സാമൂഹികമാധ്യമ ലോകത്ത് നാം പരസ്പരം കാണുന്നത് മനുഷ്യരുടെ ജീവിതമല്ല; അവരുടെ ജീവിതത്തിൽ നിന്ന് തിരഞ്ഞെടുത്ത ഏതാനും നിമിഷങ്ങളാണ്. സന്തോഷത്തിന്റെ ചിത്രങ്ങൾ, വിജയത്തിന്റെ പ്രഖ്യാപനങ്ങൾ, യാത്രകളുടെ ദൃശ്യങ്ങൾ, ആഘോഷങ്ങളുടെ നിറങ്ങൾ, മനോഹരമായ വീടുകൾ, വിലകൂടിയ വസ്ത്രങ്ങൾ, രുചികരമായ ഭക്ഷണങ്ങൾ—എല്ലാം ഒരു മനോഹരമായ ചട്ടക്കൂടിനുള്ളിൽ.
പക്ഷേ ആ ചിത്രത്തിന് പുറത്തുള്ള ജീവിതം പലപ്പോഴും അദൃശ്യമാണ്.
ഒരു പുഞ്ചിരിയുള്ള ചിത്രത്തിന് പിന്നിൽ ഒരാൾ കരഞ്ഞുതീർത്ത രാത്രിയുണ്ടാകാം. ഒരു വിജയത്തിന്റെ ചിത്രത്തിന് പിന്നിൽ എണ്ണമറ്റ പരാജയങ്ങളുണ്ടാകാം. മനോഹരമായൊരു യാത്രയുടെ ചിത്രത്തിന് പിന്നിൽ സാമ്പത്തികമായോ മാനസികമായോ പല സംഘർഷങ്ങളും ഉണ്ടായിരിക്കാം. “എല്ലാം സുഖമാണ്” എന്ന് പറയുന്ന ഒരാളുടെ ഉള്ളിൽ, ആരും അറിയാത്ത ഒരു പോരാട്ടം നടക്കുകയായിരിക്കാം.
എന്നാൽ നാം കാണുന്നത് ചിത്രം മാത്രമാണ്.
ഇതാണ് ഇന്നത്തെ മനുഷ്യന്റെ മറ്റൊരു വലിയ പ്രശ്നത്തിലേക്ക് നമ്മെ എത്തിക്കുന്നത്—താരതമ്യം.
മറ്റുള്ളവരുടെ ജീവിതത്തിലെ ഏറ്റവും മനോഹരമായ നിമിഷങ്ങളെ നമ്മുടെ ജീവിതത്തിലെ സാധാരണ ദിവസങ്ങളുമായി താരതമ്യം ചെയ്യാൻ നാം തുടങ്ങി. അവരുടെ വിജയങ്ങൾ കാണുമ്പോൾ സ്വന്തം നേട്ടങ്ങൾ ചെറുതായി തോന്നുന്നു. അവരുടെ യാത്രകൾ കാണുമ്പോൾ സ്വന്തം ജീവിതം നിറമില്ലാത്തതായി തോന്നുന്നു. അവരുടെ സന്തോഷം കാണുമ്പോൾ സ്വന്തം ദുഃഖം കൂടുതൽ ഭാരമുള്ളതായി അനുഭവപ്പെടുന്നു.
മറ്റൊരാളുടെ ജീവിതത്തിന്റെ തിരഞ്ഞെടുത്ത ഒരു ചിത്രം കണ്ട്, സ്വന്തം ജീവിതത്തിന്റെ മുഴുവൻ കഥയെയും വിലയിരുത്തുകയാണ് നാം ചെയ്യുന്നത്.
അവിടെയാണ് സാമൂഹികമാധ്യമങ്ങളുടെ ഏറ്റവും വലിയ വിരോധാഭാസം.
അത് മനുഷ്യരെ പരസ്പരം കൂടുതൽ അടുത്തുകൊണ്ടുവന്നു; എന്നാൽ ചിലപ്പോൾ മനുഷ്യനും അവന്റെ സ്വന്തം ജീവിതത്തിനുമിടയിലുള്ള അകലം വർധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.
പ്രത്യേകിച്ച് പുതിയ തലമുറയുടെ സൗന്ദര്യബോധത്തിൽ ഇതിന്റെ സ്വാധീനം ഗൗരവത്തോടെ ചിന്തിക്കേണ്ടതാണ്. സ്വാഭാവികമായ മുഖത്തെക്കാൾ ഫിൽട്ടർ ചെയ്ത മുഖത്തിന് കൂടുതൽ സ്വീകാര്യത ലഭിക്കുമ്പോൾ, സ്വന്തം മുഖത്തോട് തന്നെ അപര്യാപ്തത തോന്നുന്നത് സ്വാഭാവികമാണ്. കണ്ണാടിയിൽ കാണുന്ന രൂപവും മൊബൈൽ ഫോണിന്റെ സ്ക്രീനിൽ കാണുന്ന രൂപവും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം കൂടിവരുമ്പോൾ, യഥാർത്ഥ മുഖം തന്നെ ഒരു അപാകതയായി തോന്നുന്ന അവസ്ഥയിലേക്കാണ് മനുഷ്യൻ എത്തുന്നത്.
ഇത് സൗന്ദര്യത്തിന്റെ മാത്രം പ്രശ്നമല്ല. ആത്മസ്വീകാര്യതയുടെ പ്രശ്നമാണ്.
പ്രായമാകുന്നത് മനുഷ്യജീവിതത്തിന്റെ സ്വാഭാവികമായ പരിണാമമാണ്. എന്നാൽ പ്രായത്തിന്റെ അടയാളങ്ങളെ മറയ്ക്കേണ്ട കുറവുകളായി കാണുന്ന ഒരു സംസ്കാരം വളരുമ്പോൾ, മനുഷ്യൻ തന്റെ തന്നെ ജീവിതചരിത്രത്തോട് അപര്യാപ്തത അനുഭവിക്കാൻ തുടങ്ങുന്നു.
മുഖത്തെ ചുളിവുകൾ മായ്ച്ചുകളയാം; പക്ഷേ അവ സമ്മാനിച്ച അനുഭവങ്ങളെ മായ്ച്ചുകളയാനാകില്ല.
മുടിയിലെ വെള്ളിവരകൾ കറുപ്പിക്കാം; പക്ഷേ കടന്നുപോയ കാലത്തെ തിരിച്ചുകൊണ്ടുവരാനാകില്ല.
ചിത്രത്തിൽ മുഖം ചെറുപ്പമാക്കാം; പക്ഷേ ജീവിതത്തെ ചെറുപ്പമാക്കാനാവില്ല.
അതുകൊണ്ടുതന്നെ ചുളിവുകളെ സൗന്ദര്യത്തിന്റെ ശത്രുക്കളായി കാണേണ്ടതില്ല. അവ ജീവിതത്തിന്റെ രേഖകളാണ്. ഒരു അമ്മയുടെ മുഖത്തെ ചുളിവുകളിൽ മക്കളെ വളർത്തിയ വർഷങ്ങളുടെ കഥയുണ്ട്. ഒരു തൊഴിലാളിയുടെ കൈകളിലെ വരകളിൽ അധ്വാനത്തിന്റെ ചരിത്രമുണ്ട്. ഒരു വയോധികന്റെ കണ്ണുകളിലെ മങ്ങലിൽ ഒരായുസ്സിന്റെ ഓർമ്മകളുണ്ട്.
അവയെല്ലാം മായ്ച്ചുകളഞ്ഞ് ഒരേ തരത്തിലുള്ള “തികഞ്ഞ മുഖങ്ങൾ” സൃഷ്ടിക്കുമ്പോൾ, നാം മായ്ച്ചുകളയുന്നത് ചില പാടുകൾ മാത്രമല്ല; മനുഷ്യജീവിതത്തിന്റെ വൈവിധ്യം കൂടിയാണ്.
എങ്കിലും ഫിൽട്ടറുകളെ കുറ്റപ്പെടുത്തുന്നതുകൊണ്ട് മാത്രം ഈ പ്രശ്നത്തിന് പരിഹാരമാകില്ല. സാങ്കേതികവിദ്യ കുറ്റക്കാരനല്ല; അതിനെ നാം എങ്ങനെ ഉപയോഗിക്കുന്നു എന്നതാണ് പ്രധാനപ്പെട്ടത്.
ഒരു ചിത്രം മനോഹരമാക്കാൻ ഫിൽട്ടർ ഉപയോഗിക്കാം. പക്ഷേ ജീവിതത്തെ തന്നെ ഫിൽട്ടർ ചെയ്യാൻ തുടങ്ങുമ്പോഴാണ് പ്രശ്നം.
ദുഃഖത്തിന് മുകളിൽ സന്തോഷത്തിന്റെ നിറം പൂശുക.
പരാജയത്തിന് മുകളിൽ വിജയത്തിന്റെ ചിത്രം വയ്ക്കുക.
ഏകാന്തതയ്ക്ക് മുകളിൽ തിരക്കിന്റെ മുഖം വരയ്ക്കുക.
തകർച്ചയ്ക്ക് മുകളിൽ “എല്ലാം നന്നായി പോകുന്നു” എന്നൊരു വാചകം എഴുതുക.
അങ്ങനെ മറ്റുള്ളവരെ കാണിക്കാനായി നിർമ്മിച്ച ഒരു ജീവിതം പതുക്കെ നമ്മൾ തന്നെ വിശ്വസിക്കാൻ തുടങ്ങുന്നു.
മറ്റുള്ളവരെ കബളിപ്പിക്കുന്നതിനേക്കാൾ അപകടകരമാണ് നമ്മളെത്തന്നെ കബളിപ്പിക്കുന്നത്.
കാരണം യഥാർത്ഥ ജീവിതവും നാം ലോകത്തിനു മുന്നിൽ അവതരിപ്പിക്കുന്ന ജീവിതവും തമ്മിലുള്ള അകലം വർധിക്കുമ്പോൾ, മനസ്സിനുള്ളിൽ ഒരു ശൂന്യത വളരുന്നു.
എല്ലാവരും സന്തോഷവാന്മാരാണെന്ന് തോന്നുന്ന ലോകത്ത് സ്വന്തം ദുഃഖം മാത്രം അസാധാരണമാണെന്ന് ഒരാൾക്ക് തോന്നാം. എല്ലാവരും വിജയികളാണെന്ന് തോന്നുന്നിടത്ത് സ്വന്തം പരാജയം മാത്രം വലിയ കുറ്റമായി തോന്നാം. എല്ലാവരും സുന്ദരരാണെന്ന് തോന്നുന്നിടത്ത് സ്വന്തം സ്വാഭാവിക മുഖം അപര്യാപ്തമായി തോന്നാം.
പക്ഷേ സത്യം മറ്റൊന്നാണ്.
ആരും പൂർണ്ണരല്ല.
സാമൂഹികമാധ്യമങ്ങളിൽ കാണുന്ന ഓരോ പുഞ്ചിരിക്കും പിന്നിൽ ഒരു കഥയുണ്ട്. ഓരോ വിജയത്തിനും പിന്നിൽ ഒരു പരാജയത്തിന്റെ നിഴലുണ്ട്. ഓരോ മനോഹരമായ മുഖത്തിനും പിന്നിൽ പ്രായവും ക്ഷീണവും ഭയവും പ്രതീക്ഷയും നിറഞ്ഞ ഒരു മനുഷ്യജീവിതമുണ്ട്.
ജീവിതത്തിന്റെ സൗന്ദര്യം അതിന്റെ പൂർണ്ണതയിലല്ല; അതിന്റെ അപൂർണ്ണതകളിലാണ്.
അതുകൊണ്ട് നമുക്ക് വീണ്ടും കണ്ണാടിയെ വിശ്വസിക്കാം.
പ്രായത്തെ ഭയപ്പെടാതെ.
ചുളിവുകളെ വെറുക്കാതെ.
പരാജയത്തെ മറയ്ക്കാതെ.
ദുഃഖത്തെ അപമാനമായി കാണാതെ.
സ്വന്തം അപൂർണ്ണതകളെ അംഗീകരിച്ചുകൊണ്ട്.
ഒരു ദിവസം ഫിൽട്ടറുകളെല്ലാം മാറ്റിവെച്ച് കണ്ണാടിക്കു മുന്നിൽ നിൽക്കാം. മറ്റുള്ളവർക്ക് ഇഷ്ടപ്പെടുന്ന മുഖം കണ്ടെത്താനല്ല; നമ്മൾ തന്നെ അംഗീകരിക്കാൻ കഴിയുന്ന മനുഷ്യനെ കണ്ടെത്താനായി.
അവിടെ കാണുന്ന ചുളിവുകളോട് ചോദിക്കാം—എത്രയോ കാലം നീ എനിക്കൊപ്പം സഞ്ചരിച്ചു?
അവിടെ കാണുന്ന ക്ഷീണത്തോട് ചോദിക്കാം—എത്രയോ പോരാട്ടങ്ങൾ നീ എനിക്കായി സഹിച്ചു?
അവിടെ കാണുന്ന മുറിവുകളോട് ചോദിക്കാം—എന്നെ തകർക്കാതെ വളർത്തിയതിൽ നിങ്ങളുടെ പങ്കെന്തായിരുന്നു?
ഒരുപക്ഷേ അപ്പോൾ നമുക്ക് മനസ്സിലാകും—നാം മറയ്ക്കാൻ ശ്രമിച്ചിരുന്നത് നമ്മുടെ കുറവുകളെയല്ല; നമ്മുടെ ജീവിതത്തിന്റെ തെളിവുകളെയാണ്.
കണ്ണാടി നമ്മളെ സുന്ദരരാക്കുന്നില്ല. അത് നമ്മളെ സത്യസന്ധരാക്കുകയാണ് ചെയ്യുന്നത്.
ഫിൽട്ടറുകൾ നമ്മൾ കാണാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന മുഖം നൽകും. കണ്ണാടി നമ്മൾ യഥാർത്ഥത്തിൽ ആയിരിക്കുന്ന മുഖം തിരിച്ചുനൽകും.
ഇരുപത്തൊന്നാം നൂറ്റാണ്ടിലെ മനുഷ്യന് ഏറ്റവും കൂടുതൽ ആവശ്യമുള്ളത് ഒരുപക്ഷേ പുതിയൊരു ഫിൽട്ടറല്ല.
സ്വന്തം പ്രതിബിംബത്തെ ഭയപ്പെടാതിരിക്കാനുള്ള ധൈര്യമാണ്.
കാരണം ലോകം നമ്മളെ എങ്ങനെ കാണുന്നു എന്നതിനെക്കാൾ ഒടുവിൽ പ്രധാനപ്പെട്ടത് ഒരു ചോദ്യം മാത്രമാണ്—
എല്ലാ ഫിൽട്ടറുകളും മാറ്റിവെച്ചാൽ, കണ്ണാടിക്കു മുന്നിൽ നിൽക്കുന്ന നമ്മളെ നമുക്ക് തന്നെ സ്നേഹിക്കാൻ കഴിയുന്നുണ്ടോ?
സ്നേഹാദരങ്ങളോടെ..
സിജു ജേക്കബ്, ഓസ്ട്രേലിയ
(എഴുത്തുകാരൻ/സഞ്ചാരി)
